TOKİ altı kat yaptı buraya, biz dört kata zorla indirmiştik. Dava açtığımı varsayalım, vatandaş almış iki katın taksitini ödemiş. Şimdi ben ne yapacağım, yıkımı nasıl yapacağım? Baştan beri önerim şu: Çerçeveyi çizin, ana kuralları koyun; kıyılarda böyle, ormana yakın yerlerde böyle diye. Sonra yetkiyi büyükşehire verin. Ben yanlış yaparsam beni denetle, her verdiğim ruhsatı incele, anayasaya uygun mu yaptım, aykırı mı, gerekli olan cezayı ver. Bunu yapmıyorlar. Çünkü her yaptıkları plan değişikliği büyük rant alanları açıyor maalesef.
“EN BÜYÜK SORUN MADENLER”
Öşür dağıtır gibi maden ruhsatı veriyorlar. Maden İşleri Genel Müdürlüğü şirketlere diyor ki şuraya sana maden arama ruhsatı olarak verdim. Orada sondaj yapıyor. Altında ne var, üstünde ne var, bakmıyor. Su mu var, endemik bitki mi var, bakmıyor. Sonra işletme ruhsatları veriyor. Sen burada ne yapıyorsun kardeşim demem mümkün değil. Benim kontrolümde değil. Maden yasasının değişmesi lazım.
Önümüzdeki dönem en büyük sorun su olacak. ‘Su Bakanlığı’ kurulmalı. İmarla ilgili, madenle ilgili, yapılacak sanayi yatırımlarıyla ilgili, ormana yapılacak her türlü müdahaleyle ilgili Su Bakanlığı bakmalı. Su havzalarının olduğu yerlerde imar izni veriliyor. Suyla, madencilikle ilgili imar yetkileri bizim görüşümüz alınmadan kesinlikle verilmemeli. Orman, madencilik ve su önümüzdeki dönemin en önemli başlıkları olmalı. İmar planları bunları gözeterek verilmeli. Daha fazla betonlaşmadan ilerlemeliyiz.
“BENİM KENTİMDE OLUŞAN VERGİ GELİRİNİ BEN ALAMIYORUM”
Yerel yönetim bütçeleri, merkezi yönetimden gelen pay ve kendi gelirlerimizle vatandaşlarımıza en iyi hizmeti vermek için çalışıyoruz. Bu konuda şehirlerin yerleşik ve yazlık nüfusuna, turizm ve tarımdaki önemine ayrı bir parantez açılmalı ve o şehirler daha fazla desteklenmeli. Muğla’nın nüfusu 1 milyon iken yazlık nüfusu 4 milyonu geçmekte, hizmet ettiğimiz kişi sayısı neredeyse 4-5 katına çıkmakta. Altyapıdan yollara, sağlıktan sosyal etkinliklere daha fazla destek verilmesi gerekiyor. Biz Bodrum’da altyapıyı ilçemizin nüfusuna göre değil, misafirlerimizle birlikte beş katına çıkan sayıya göre yapıyoruz.
Benim coğrafyam İstanbul’un 1.5 katı büyüklükte, beş ilçemizin nüfusu 100 binin üzerinde. Bu, ciddi maliyet artışı yaratıyor. Bunların hepsi düşünülerek ödenek ayrılmalı. Buradaki birçok büyük otelin vergi daireleri ve merkezleri başka illerde. Benim kentimde oluşan vergi gelirini ben alamıyorum.
“HAKKANİYETLİ PAYLAŞIM YOK”
Merkezi yönetim; belediye, parti farkı gözetmeden yatırım ve desteklerini belediyelere aktarmalı. Ama ne yazık ki bu konuda ülkemizde adil, eşit ve hakkaniyetli bir paylaşımdan söz etmek mümkün değil. Muğla’nın ödediği vergi ve aldığı yatırım miktarlarında da adaletsizlik var. 2019-2020 ödediğimiz vergi toplamı 6 milyar 855 milyon TL, yapılan yatırım ise 469 milyon TL. Hak ettiğimi alamıyorum.
“KREDİ ALIRKEN BİZ ÜVEY EVLADIZ”
Büyükşehir olarak suda yaşanan sıkıntıları en aza indirmek, kayıp-kaçak sorununu ortadan kaldırmak, yeni su altyapıları, otomasyon ve yenilenebilir enerji (GES) için Fransız Kalkınma Ajansı’ndan kredi sağladık. 180 milyon Avro yatırım yapmam lazım. Bir de güneş enerjisiyle ilgili bir başvurumuz var. Toplam 230 milyon Avro’luk projemiz söz konusu. Fransız Kalkınma Ajansı bize 6 bin Avro da hibe kredi verdiler. Ama Cumhurbaşkanı ‘Evet, uygundur’ diyecek, ben ancak o zaman o krediyi alabileceğim. Üç defa yolladık, 7-8 ay oldu. Onay yok. İller Bankası’ndan kredi alırken biz üvey evladız. Müthiş bir ayrımcılık ve yandaşlık var. Bizi boğmaya çalışıyorlar. Mesela Fitch’den aldığımız kredi notu AAA. Üç A şu anda devletin kredibilitesinden çok daha yüksek. Bu bakış açısının değişmesi lazım.
“BODRUM’ 650 MİLYON TL YATIRIM”
Bodrumumuzda 650 milyon TL altyapı yatırımı devam ediyor. Bodrum’da yüzde 46 olan altyapıdan yararlanma oranını yüzde 91’e çıkarıyoruz. Muğla genelinde 1 milyar TL’lik altyapı yatırımı yapıyoruz. Bodrum, Fethiye, Ula, Kavaklıdere’de altyapı yatırımları devam ederken Marmaris ve Milas Ören için projelerimiz hazırlandı. Fethiye Ölüdeniz’de tamamladığımız Ölüdeniz Arıtma Tesisi ve Seydikemer Eşen Arıtma Tesisi gibi şehrimizin nüfusunun yararlanacağı önemli noktalarda bu yatırımlarımız devam ediyor. Kanalizasyon çalışmaları yanında Bodrum’da ilçemizin en büyük arıtma tesisi olacak Turgutreis Arıtma Tesisi, Fethiye’de mevcut arıtma kapasitesini iki katına çıkaracak yatırımlarımız kısa zamanda bitirilecek. Muğla genelinde 460 milyon yatırımla 2 bin460 km yol çalışması yaptık.”
“TEKRAR YEŞİLLENDİRİLMESİNDEN KİMSENİN ŞÜPHESİ OLMASIN”
Muğla’da yaşanan orman yangınları ile ilgili konuşan Gürün şöyle dedi; “Tamamı ormanlık alanlarda başlayan yangınların ilk 3 günü havadan yangına müdahalede geç kalındı. Karadan Orman ve Büyükşehir ekiplerimiz anında müdahaleye başladı. Yangının çıktığı ilk andan kontrol altına alındığı güne kadar Türkiye’nin her şehrinden yangın söndürme araçları, tankerler ve personeller yardımımıza geldi. Büyükşehir olarak havadan yetersiz müdahale olduğunu görerek WWF-Türkiye Doğal Hayat Koruma Vakfı ile işbirliği ile helikopter kiralayarak yangınlara müdahaleye katıldık. Bu süreçte Türk Hava Kurumu ile irtibata geçerek yangın söndürme uçaklarına talip olduğumuzu ilettik. Her yaz çıkan yangınlar karşısında havadan uçak ve helikopter konusunda hazırlık yapılmadığı, orman işçilerinin her ne hikmetse sayılarının azaltıldığını öğrendik. Yangının son günlerinde özellikle gece görüşlü helikopterlerin de devreye girmesi ile yangınların kısa sürede kontrol altına alındığını gördük. İlk günlerde havadan etkin müdahale edilseydi bu yangınların önüne geçilebilirdi. Anayasanın 169. maddesi ile orman alanlarının daraltılamayacağı, yanan orman alanlarının korunacağı hüküm altına alınmıştır. Ancak, yaşadığımız şehrin pek çok yeri plan onama bakımından farklı kurumların plan onayladığı bir coğrafya olması ve ilgili mevzuat hükümleri orman alanlarının kurumlara veya kişilere tahsisinin sağlanabilmesini mümkün kılmaktadır. Ayrıca, 28.07.2021 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan Turizmi Teşvik Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun maddeleri ile Turizm Merkezleri’nde turizm hareketleri ve faaliyetlerinin geliştirilmesinin kamu yararı kararı adı altında orman vasıflı olanlarda Cumhurbaşkanı kararı ile iş ve işlemlerin sürdürülebileceği bildirilmiştir. Böylesi bir kararın İlimiz genelinde yangınların başladığı tarihlere denk gelmesi sürece yönelik tüm dikkatleri çekmekle birlikte Büyükşehir Belediyesi olarak konunun takipçisiyiz. Özellikle Muğla’mızda yine geçmiş yıllarda çıkan orman yangınları sonrası ağaçlandırılacak denilen alanlarda otel inşaatlarının başladığını ne yazık ki hatırlıyoruz. Siyaseten söylem ve eylemlerin güven vermediği bir dönemden geçiyoruz. Yanan her vatan toprağının tekrar yeşillendirilmesi, doğaya kazandırılması için mücadele edeceğimizden kimsenin şüphesi olmasın.”
“ÜRETİCİLERİMİZİN SORUNLARI FAZLA”
Başkan Gürün Muğla’nın ekonomisine değinerek şu ifadelere yer verdi: “Muğla’mızın gelir ve geçim kaynağı turizm, tarım, ticaret, madencilik, su ürünleri, yat imalatı, kömüre dayalı enerji üretimi olarak sıralanabilir. Ülkemizin genelini ilgilendiren siyasi gelişmeler bir ülkeyle ilişkilerin gerilmesi turizmi direk etkilerken tarımdaki yanlış politikalar da üreticimizi vuruyor. Türkiye’nin sorunları ortak. Pandeminin etkilediği turizm sektörü, tarımsal üretimi durma noktasına getiren yanlış politikalar ve ithalat sevdası, üreticiye destek olmak yerine köstek olan anlayış. Muğla özellikle tarım ve turizm konusunda ülkemizin başat şehirlerinden. Turizm ve tarım sektörümüzün aktörleri ile sürekli temas halindeyiz. Sorunları, çözüm önerilerini konuşuyor, elimizden gelen desteği veriyoruz. Atatürk’ün dediği gibi Milli ekonominin temeli tarımdır. Tarımda üretmeyen toplumlar ne yazık ki kendi kendine yetemez hale gelir. Türkiye bunun sancılarını yaşıyor. Muğla’mızda ülkemizdeki yanlış tarım politikalarından etkilenmesin, verimli topraklarımız boş kalmasın diye alternatif, alım garantili ürünler ürettiriyoruz. Üreticimizin sorunları fazla. Esnafımız pandemide çok zorlandı. Onlara da destek olmak için elimizden geleni yaptık. Merkezi hükümetin sözde destek paketlerinden yararlanamadıklarını söyleyen esnafımız fazlaydı. Şimdi turizmle biraz hareketlenme, dükkanı, kirasını döndürebilme imkanları oldu. Hiçbir kuruma, devlet yöneticisine güven yok. İşçisi, memuru, turizmcisi herkes ekonomik olarak büyük sıkıntıda. İşsizlik büyük sorun.”
“TURİST SAYISINDA AZALMA OLDU”
Yangınları turizme etkisinin fazla olduğunu söyleyen Gürün, “Turizm konusunda pandemi nedeni ile kısıtlamaların olduğu 2020’ye göre 2021 yılı biraz daha hareketli geçiyor. Ne kadar turist geleceğini tahmin edemesek de yangınlar öncesi bayram tatilinde Muğla’mızdaki otellerimiz tam kapasite çalıştı. Ayrıca yabancı ülkelerden de şehrimize birçok kafile geldi. 29 Temmuz-12 Ağustos yangınlarının turizme yerli turist yönünden zararı daha fazla oldu. Birkaç gün bazı oteller ve apartlar boşaltılmak zorunda kaldı. Yerli turist sayısında azalma oldu. Yüzde 20 civarında rezervasyon iptali yaşandı. Turizm konusunda 2020 temmuz ayı verilerine göre pandemi etkisiyle 75 bin olan yabancı turist sayısı 2021 yılında 415 bin 857’ye çıktı. Muğla’mız turizmde Antalya, İstanbul’dan sonra yatak kapasitesi bakımından üçüncü sırada” diye konuştu.
“EN BÜYÜK SORUN MADENLER”
Öşür dağıtır gibi maden ruhsatı veriyorlar. Maden İşleri Genel Müdürlüğü şirketlere diyor ki şuraya sana maden arama ruhsatı olarak verdim. Orada sondaj yapıyor. Altında ne var, üstünde ne var, bakmıyor. Su mu var, endemik bitki mi var, bakmıyor. Sonra işletme ruhsatları veriyor. Sen burada ne yapıyorsun kardeşim demem mümkün değil. Benim kontrolümde değil. Maden yasasının değişmesi lazım.
Önümüzdeki dönem en büyük sorun su olacak. ‘Su Bakanlığı’ kurulmalı. İmarla ilgili, madenle ilgili, yapılacak sanayi yatırımlarıyla ilgili, ormana yapılacak her türlü müdahaleyle ilgili Su Bakanlığı bakmalı. Su havzalarının olduğu yerlerde imar izni veriliyor. Suyla, madencilikle ilgili imar yetkileri bizim görüşümüz alınmadan kesinlikle verilmemeli. Orman, madencilik ve su önümüzdeki dönemin en önemli başlıkları olmalı. İmar planları bunları gözeterek verilmeli. Daha fazla betonlaşmadan ilerlemeliyiz.
“BENİM KENTİMDE OLUŞAN VERGİ GELİRİNİ BEN ALAMIYORUM”
Yerel yönetim bütçeleri, merkezi yönetimden gelen pay ve kendi gelirlerimizle vatandaşlarımıza en iyi hizmeti vermek için çalışıyoruz. Bu konuda şehirlerin yerleşik ve yazlık nüfusuna, turizm ve tarımdaki önemine ayrı bir parantez açılmalı ve o şehirler daha fazla desteklenmeli. Muğla’nın nüfusu 1 milyon iken yazlık nüfusu 4 milyonu geçmekte, hizmet ettiğimiz kişi sayısı neredeyse 4-5 katına çıkmakta. Altyapıdan yollara, sağlıktan sosyal etkinliklere daha fazla destek verilmesi gerekiyor. Biz Bodrum’da altyapıyı ilçemizin nüfusuna göre değil, misafirlerimizle birlikte beş katına çıkan sayıya göre yapıyoruz.
Benim coğrafyam İstanbul’un 1.5 katı büyüklükte, beş ilçemizin nüfusu 100 binin üzerinde. Bu, ciddi maliyet artışı yaratıyor. Bunların hepsi düşünülerek ödenek ayrılmalı. Buradaki birçok büyük otelin vergi daireleri ve merkezleri başka illerde. Benim kentimde oluşan vergi gelirini ben alamıyorum.
“HAKKANİYETLİ PAYLAŞIM YOK”
Merkezi yönetim; belediye, parti farkı gözetmeden yatırım ve desteklerini belediyelere aktarmalı. Ama ne yazık ki bu konuda ülkemizde adil, eşit ve hakkaniyetli bir paylaşımdan söz etmek mümkün değil. Muğla’nın ödediği vergi ve aldığı yatırım miktarlarında da adaletsizlik var. 2019-2020 ödediğimiz vergi toplamı 6 milyar 855 milyon TL, yapılan yatırım ise 469 milyon TL. Hak ettiğimi alamıyorum.
“KREDİ ALIRKEN BİZ ÜVEY EVLADIZ”
Büyükşehir olarak suda yaşanan sıkıntıları en aza indirmek, kayıp-kaçak sorununu ortadan kaldırmak, yeni su altyapıları, otomasyon ve yenilenebilir enerji (GES) için Fransız Kalkınma Ajansı’ndan kredi sağladık. 180 milyon Avro yatırım yapmam lazım. Bir de güneş enerjisiyle ilgili bir başvurumuz var. Toplam 230 milyon Avro’luk projemiz söz konusu. Fransız Kalkınma Ajansı bize 6 bin Avro da hibe kredi verdiler. Ama Cumhurbaşkanı ‘Evet, uygundur’ diyecek, ben ancak o zaman o krediyi alabileceğim. Üç defa yolladık, 7-8 ay oldu. Onay yok. İller Bankası’ndan kredi alırken biz üvey evladız. Müthiş bir ayrımcılık ve yandaşlık var. Bizi boğmaya çalışıyorlar. Mesela Fitch’den aldığımız kredi notu AAA. Üç A şu anda devletin kredibilitesinden çok daha yüksek. Bu bakış açısının değişmesi lazım.
“BODRUM’ 650 MİLYON TL YATIRIM”
Bodrumumuzda 650 milyon TL altyapı yatırımı devam ediyor. Bodrum’da yüzde 46 olan altyapıdan yararlanma oranını yüzde 91’e çıkarıyoruz. Muğla genelinde 1 milyar TL’lik altyapı yatırımı yapıyoruz. Bodrum, Fethiye, Ula, Kavaklıdere’de altyapı yatırımları devam ederken Marmaris ve Milas Ören için projelerimiz hazırlandı. Fethiye Ölüdeniz’de tamamladığımız Ölüdeniz Arıtma Tesisi ve Seydikemer Eşen Arıtma Tesisi gibi şehrimizin nüfusunun yararlanacağı önemli noktalarda bu yatırımlarımız devam ediyor. Kanalizasyon çalışmaları yanında Bodrum’da ilçemizin en büyük arıtma tesisi olacak Turgutreis Arıtma Tesisi, Fethiye’de mevcut arıtma kapasitesini iki katına çıkaracak yatırımlarımız kısa zamanda bitirilecek. Muğla genelinde 460 milyon yatırımla 2 bin
“TEKRAR YEŞİLLENDİRİLMESİNDEN KİMSENİN ŞÜPHESİ OLMASIN”
Muğla’da yaşanan orman yangınları ile ilgili konuşan Gürün şöyle dedi; “Tamamı ormanlık alanlarda başlayan yangınların ilk 3 günü havadan yangına müdahalede geç kalındı. Karadan Orman ve Büyükşehir ekiplerimiz anında müdahaleye başladı. Yangının çıktığı ilk andan kontrol altına alındığı güne kadar Türkiye’nin her şehrinden yangın söndürme araçları, tankerler ve personeller yardımımıza geldi. Büyükşehir olarak havadan yetersiz müdahale olduğunu görerek WWF-Türkiye Doğal Hayat Koruma Vakfı ile işbirliği ile helikopter kiralayarak yangınlara müdahaleye katıldık. Bu süreçte Türk Hava Kurumu ile irtibata geçerek yangın söndürme uçaklarına talip olduğumuzu ilettik. Her yaz çıkan yangınlar karşısında havadan uçak ve helikopter konusunda hazırlık yapılmadığı, orman işçilerinin her ne hikmetse sayılarının azaltıldığını öğrendik. Yangının son günlerinde özellikle gece görüşlü helikopterlerin de devreye girmesi ile yangınların kısa sürede kontrol altına alındığını gördük. İlk günlerde havadan etkin müdahale edilseydi bu yangınların önüne geçilebilirdi. Anayasanın 169. maddesi ile orman alanlarının daraltılamayacağı, yanan orman alanlarının korunacağı hüküm altına alınmıştır. Ancak, yaşadığımız şehrin pek çok yeri plan onama bakımından farklı kurumların plan onayladığı bir coğrafya olması ve ilgili mevzuat hükümleri orman alanlarının kurumlara veya kişilere tahsisinin sağlanabilmesini mümkün kılmaktadır. Ayrıca, 28.07.2021 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan Turizmi Teşvik Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun maddeleri ile Turizm Merkezleri’nde turizm hareketleri ve faaliyetlerinin geliştirilmesinin kamu yararı kararı adı altında orman vasıflı olanlarda Cumhurbaşkanı kararı ile iş ve işlemlerin sürdürülebileceği bildirilmiştir. Böylesi bir kararın İlimiz genelinde yangınların başladığı tarihlere denk gelmesi sürece yönelik tüm dikkatleri çekmekle birlikte Büyükşehir Belediyesi olarak konunun takipçisiyiz. Özellikle Muğla’mızda yine geçmiş yıllarda çıkan orman yangınları sonrası ağaçlandırılacak denilen alanlarda otel inşaatlarının başladığını ne yazık ki hatırlıyoruz. Siyaseten söylem ve eylemlerin güven vermediği bir dönemden geçiyoruz. Yanan her vatan toprağının tekrar yeşillendirilmesi, doğaya kazandırılması için mücadele edeceğimizden kimsenin şüphesi olmasın.”
“ÜRETİCİLERİMİZİN SORUNLARI FAZLA”
Başkan Gürün Muğla’nın ekonomisine değinerek şu ifadelere yer verdi: “Muğla’mızın gelir ve geçim kaynağı turizm, tarım, ticaret, madencilik, su ürünleri, yat imalatı, kömüre dayalı enerji üretimi olarak sıralanabilir. Ülkemizin genelini ilgilendiren siyasi gelişmeler bir ülkeyle ilişkilerin gerilmesi turizmi direk etkilerken tarımdaki yanlış politikalar da üreticimizi vuruyor. Türkiye’nin sorunları ortak. Pandeminin etkilediği turizm sektörü, tarımsal üretimi durma noktasına getiren yanlış politikalar ve ithalat sevdası, üreticiye destek olmak yerine köstek olan anlayış. Muğla özellikle tarım ve turizm konusunda ülkemizin başat şehirlerinden. Turizm ve tarım sektörümüzün aktörleri ile sürekli temas halindeyiz. Sorunları, çözüm önerilerini konuşuyor, elimizden gelen desteği veriyoruz. Atatürk’ün dediği gibi Milli ekonominin temeli tarımdır. Tarımda üretmeyen toplumlar ne yazık ki kendi kendine yetemez hale gelir. Türkiye bunun sancılarını yaşıyor. Muğla’mızda ülkemizdeki yanlış tarım politikalarından etkilenmesin, verimli topraklarımız boş kalmasın diye alternatif, alım garantili ürünler ürettiriyoruz. Üreticimizin sorunları fazla. Esnafımız pandemide çok zorlandı. Onlara da destek olmak için elimizden geleni yaptık. Merkezi hükümetin sözde destek paketlerinden yararlanamadıklarını söyleyen esnafımız fazlaydı. Şimdi turizmle biraz hareketlenme, dükkanı, kirasını döndürebilme imkanları oldu. Hiçbir kuruma, devlet yöneticisine güven yok. İşçisi, memuru, turizmcisi herkes ekonomik olarak büyük sıkıntıda. İşsizlik büyük sorun.”
“TURİST SAYISINDA AZALMA OLDU”
Yangınları turizme etkisinin fazla olduğunu söyleyen Gürün, “Turizm konusunda pandemi nedeni ile kısıtlamaların olduğu 2020’ye göre 2021 yılı biraz daha hareketli geçiyor. Ne kadar turist geleceğini tahmin edemesek de yangınlar öncesi bayram tatilinde Muğla’mızdaki otellerimiz tam kapasite çalıştı. Ayrıca yabancı ülkelerden de şehrimize birçok kafile geldi. 29 Temmuz-12 Ağustos yangınlarının turizme yerli turist yönünden zararı daha fazla oldu. Birkaç gün bazı oteller ve apartlar boşaltılmak zorunda kaldı. Yerli turist sayısında azalma oldu. Yüzde 20 civarında rezervasyon iptali yaşandı. Turizm konusunda 2020 temmuz ayı verilerine göre pandemi etkisiyle 75 bin olan yabancı turist sayısı 2021 yılında 415 bin 857’ye çıktı. Muğla’mız turizmde Antalya, İstanbul’dan sonra yatak kapasitesi bakımından üçüncü sırada” diye konuştu.
